Fanatisme bij het volgen van een geleerde

Vraag:

Wat is het oordeel over iemand die van een geleerde of verkondiger van het goede houdt en zegt: “Ik houd erg veel van hem. Ik wil niet horen dat iemand hem weerlegt en ik zal zijn woorden aannemen, zelfs als deze haaks op de bewijzen staan. Deze Sheikh is zich namelijk meer bewust van de bewijzen dan dat wij dat zijn.”?

Antwoord:

Dit is fanatisme (Tacassoeb). En dit wordt verafschuwd en afgekeurd, en het is niet toegestaan. Wij houden van de geleerden en van degenen die oproepen naar de Weg van Allah. Echter, als één van hen zich vergist in een kwestie, dan verduidelijken wij de waarheid over deze kwestie met de bewijzen. En dit doet niet af aan de liefde of status van degene die wordt weerlegd.

Imam Maalik zei: “Eenieder van ons kan weerleggen of weerlegd worden, behalve degene die begraven ligt in dit graf, namelijk de Boodschapper van Allah.” Wanneer we dus één van de geleerden of één van de nobele persoonlijkheden weerleggen, dan betekent dit niet dat wij deze persoon haten of dat wij hem kleineren. In plaats daarvan verduidelijken wij wat correct is. Dit is de reden dat wanneer een geleerde zag dat één van zijn collega’s een fout had gemaakt, hij zei: “Zo en zo is onze geliefde vriend, maar de Waarheid is geliefder bij ons dan hij.” Dit is de correcte manier.

Het weerleggen van een geleerde in een kwestie waarin hij een fout heeft gemaakt, betekent niet dat men deze geleerde kleineert of haat. Integendeel, de geleerden zijn (in de loop der jaren) niet gestopt met het weerleggen van elkaar, maar desondanks zijn zij broeders die liefde voor elkaar koesteren.

Het is niet toegestaan voor ons om alles wat een individu zegt, of dit nu correct of incorrect is, volledig te accepteren, omdat dit Tacassoeb is. De enige van wie wij al zijn uitspraken kunnen accepteren zonder daarvan iets weg te laten, is de Boodschapper van Allah (vrede zij met hem). Dit omdat hij (vrede zij met hem) de verkondiger van zijn Heer is en niet uit eigen begeerten spreekt. Wat de rest betreft, zij kunnen soms een fout maken en het soms juist hebben. Zelfs wanneer het om de meest deugdzame mensen en Moedjtahidoen (geleerden) gaat, dan nog kunnen zij soms een fout maken en het soms bij het rechte eind hebben. En er is niemand die beschermd is tegen het maken van fouten, behalve de Boodschapper van Allah (vrede zij met hem). Wij moeten dit weten.

Bovendien verbergen wij de fout niet vanwege onze liefde voor die en die persoon. Het is juist aan ons om dit bekend te maken en de fout te verduidelijken. De Profeet (vrede zij met hem) zei: “De religie is oprechtheid.” Wij vroegen: “Ten opzichte van wie?” Hij (vrede zij met hem) antwoordde: “Ten opzichte van Allah, Zijn Boek, Zijn Boodschapper, de leiders van de moslims en de moslims in het algemeen.”

(Moeslim)

Het verduidelijken van fouten valt onder oprechtheid tegenover iedereen. Het verbergen van fouten daarentegen is het tegenovergestelde hiervan.

Sheikh Saalih ibn Fawzaan al-Fawzaan
(Al-Adjwibat ul-Moefiedah, blz. 120-122)